مصلی اصفهان: پایان عمر مفید بنا پیش از اتمام پروژه

پس از ۲۵ سال، با وجود هزینه بالا هنوز پروژه مصلی اصفهان تمام نشده است؛ هزینه ای که به گفته یک مهندس ساختمان اگردرست هزینه می شد و حداقل به جای مصلی پاساژ هم ساخته می شد، می توانستیم سه مصلی از دل درآمدی که طی ۲۵ سال خاک خوردن پروژه به دست می آمد بسازیم.

دریا قدرتی پور- اسکلتی زنگ زده و بنایی که حالا به تاریخ پیوسته است .این تمام چیزی است که از مصلی به عنوان بنایی ۲۰ ساله باقی مانده  .وقتی ۲۰ و اندی سال پیش اولین سنگ بنای مجتمعی فرهنگی مذهبی گذاشته شد، هیچکس فکرش را هم نمی کرد که این همه سال مصلی هنوز هم در بن بست مدیریت ها و بودجه ها بماند و حتی سفرهای استانی احمدی نژاد رییس جمهورسابق هم شامل حال این بنا که کم کم جزئی از میراث اصفهان خواهد شد، نشود .

ساخت مصلی اصفهان در زمینی موقوفی به مساحت ۸۴ هزار مترمربع با هیات امنای متشکل از چهار شخصیت حقوقی و ۹ شخصیت حقیقی آغاز شد .چند سال بعد این ایده به یک طرح بزرگ چند منظوره در قالب ۱۷ طرح به مساحتی در حدود ۲۰۰ هزار متر مربع شامل مصلی اصفهان برای بر گزاری نماز جماعات هم چنین مجموعه های فرهنگی و کتابخانه،مجتمع تجاری، سالن اجتماعات و نمایش فیلم ،دانشکده علوم قرانی و ورزشگاه تبدیل شد.

دو سال بعد از کلنگ زنی این بنا، مدیر عامل وقت مصلی از تخصیص بودجه ۲۰ میلیارد تومانی خبر داد ،بودجه ای که نمایندگان  اصفهان نیز در سفر  استانی احمدی نژاد، رییس جمهور آن دوران به اصفهان، خواستار تامین آن شدند تا به عنوان تسهیلات برای ساخت مصلی باشد، اما در اوایل اجرای کار کمتر کسی گمان می کرد به این روز بیافتد.

طرحی که به گفته طراحان آن، بر گرفته از معماری سنتی اصفهان و الهام گرفته از طرح های درب مقبره مرحوم سید شفتی در مسجد سید اصفهان بود و قرار بود با تلفیقی از موارد و مصالح روز به زودی به بهره برداری برسد، اما دچار رکود شد و همچنان به مرحله پایان نرسیده است و همچنان به بهانه هزینه نیمه کاره باقی مانده است .

هزینه ای که به گفته یک مهندس ساختمان اگردرست هزینه می شد و حداقل به جای مصلی پاساژ هم ساخته می شد، می توانستیم سه مصلی از دل درآمدی که طی ۲۵ سال خاک خوردن پروژه به دست می آمد بسازیم.

علی افراسیابی ادامه می دهد: عمر مفید هر ساختمانی در ایران بین ۲۰ تا ۳۰ سال است و اکنون ما با پروژه ای روبرو هستیم که بیشتر از ۲۰ سال از سن آن گذشته و هنوز تکمیل نشده است .

وی با تاکید بر اینکه استقامت ساختمان های فرسوده با وزش باد و باد و باران هر روز بیشتر از بین می رود می گوید: چندی نمی گذرد که این ساختمان به بافت فرسوده تبدیل شده و دیگر کارایی نخواهد داشت.

این در حالی است که سریال ساخت مصلی که قرار بود طی مدت کوتاهی به پایان برسد، همچنان در خم یک کوچه مانده است. حالا نزدیک دو دهه از آغاز عملایت اجرایی پروژه ای می گذرد که در کنار مترو و نقش جهان همچنان منظره ای نیمه تمام را نمایان می سازد.

همان سال ها بود که محمد حججی، مدیر عامل  وقت مجموعه مصلی بزرگ اصفهان اعلام خطر کرد که “اگر مصلی طی یک سال آینده به بهره برداری نرسد، با توجه به مصالح به کار رفته در آن ، روند فرسودگی آن آغاز می شود”

این پروژه اما آنقدر طول کشید تا کسانی همچون آیت الله طباطبایی نژاد، امام جمعه اصفهان هم از این روند گلایه مند شد و با تاکید بر اینکه اگر اساسنامه مصلی تغییر  کند،  طی یک سال مصلی  ساخته  خواهد شد:” اداره اوقاف و امور خیریه استان با طرح شکایتی پیگیر تغییر اساسنامه مصلی هستند .”

امام جمعه اصفهان با ابراز امیدواری از به نتیجه رسیدن شکایت اوقاف برای تغییر اساسنامه مصلی گفت : با تغییر اساسنامه یا استفای اعضا زمینه  برای فعالیت اوقاف فراهم می شود، اما تغییر اساسنامه هم کاری از پیش نبرد، چرا که مشکل مصلی بزرگتر از این حرف ها بود .

مصلایی که قرار بود در سال ۹۰ شاهد برگزاری نماز جمعه باشد، اما به این آرزو هم نرسید . عباس حاج رسولیها،رئیس شورای اسلامی شهر اصفهان در آن زمان در یکی از جلسات علنی شورا اعلام کرده بود که : “موضوع مصلی اصفهان به دلیل مشکلات ساختاری حل شدنی نیست و این به دلیل مباحث مدیریتی در استان است، اگر مدیریت شهری در این عرصه  وارد شود این پروژه در کوتاه ترین زمان ممکن به بهره برداری می رسد” .

اما همچنان مصلی در پس انواع مشکلات باقی ماند و در ماه های پایانی سال ۹۰ مدیر کل اداره اوقاف  و امور خیریه استان آن زمان از اختصاص سه میلیارد و ۵۰۰ میلیون  تومان بودجه ملی و استانی برای ساخت و تکمیل مصلی خبر داد .

وی با تاکید بر این نکته که تا کنون در خصوص اجرای پروژه مصلی اقدام خاصی صورت نگرفته است ، گفته بود: اوقاف سالانه از محل موقوفات مصلی هزینه قابل توجه های رابرای  ساخت مصلی تخصیص داده است.

اما بر خلاف تصور اکثریت که گمان می کردند مشکلات مالی و هزینه بالا سبب شده تا اجرای این پروژه با تاخیر انجام شود،اما آنچه از اظهار نظر مسئولین طی چند سال گذشته برداشت می شود این است که نوع مدیریت  و یا به تعبیری صحیح تر، سوء مدیریت دولتی ها در دادن اعتبارات و بودجه ها سبب شده تا مصلی اصفهان به یکی از چالش برانگیز ترین و پر حاشیه ترین پروژه های  اصفهان تبدیل شود.

حالا بعد از دو دهه جدال بر سر ساخت مصلی اصفهان تنها شبستان اصلی آن بهره برداری شده و معلوم نیست فازهای بعدی مصلی تا کدامین تاریخ به طول بیانجامد.